Direkt zum Hauptinhalt

Hotel der Kirchheimerhof****

ab € 118,-
  • Hotel der Kirchheimerhof****
  • Hotel der Kirchheimerhof****
  • Hotel der Kirchheimerhof****
  • Hotel der Kirchheimerhof****
  • Hotel der Kirchheimerhof****
  • Hotel der Kirchheimerhof****

Urlaub im Naturjuwel Nockberge in traumhafter Panoramalage mit 70.000 m² Freiraum. Einfach ankommen und wohlfühlen: Im FAMILIEN. ERLEBNIS. NATUR. RESORT. finden Sie jede Menge Herzlichkeit, besondere Momente, familiäre Atmosphäre und den starken Bezug zu Regionalität und Nachhaltigkeit.

Ihr direkter Kontakt für Anfragen und Buchungen:

RUEFA GMBH
Gerhild und Stefanie
Dorfstraße 70
A-9546 Bad Kleinkirchheim 
Telefon: +43 4240 8155 10
badkleinkirchheim@ruefa.at

Inklusivleistungen

  • Reichhaltiges Frühstücksbuffet: Regionale Produkte von heimischen Bauern und Front-Cooking Eierstation
  • Nachmittagsimbiss mit Suppe, verschiedenen Salaten und einem warmen Gericht.
  • "Süße Stunde" mit hausgemachten Mehlspeisen und Obst oder Eis
  • Abendessen: 5-Gang Feinschmeckermenü mit Hauptspeisen zur Aswahl ("Slow Food" - regional. Die Kinder wählen das Kindergericht oder von der Menükarte der Erwachsenen.
  • Täglich vegetarisches Gericht (wir nehmen gerne Rücksicht auf Diäten oder Unverträglichkeiten)
  • Ganztätig Getränke für Kinder bei Selbstabholung an der Saftbar ganztags
  • Baby-Koch-Ecke mit Kühlschrank, Wasserkocher, Mikrowelle und Waschbecken zur Zubereitung von Baby- und Kleinkindnahrung (Fläschenwärmer und Babyphone auf Anfrage)
  • Badekorb mit kuscheligem Bademantel und Saunahandtüchern am Zimmer
  • Kirchheimerhof GYM mit "Techno-Gym"
  • Verleih von Nordic Walking Stöcken
  • Kirchheimerhof Rucksack und Kirchheimerhof Regenschirm (leihweise am Zimmer)
  • Wanderkarten der Region
  • Depot mit XL Lockers für Sportausrüstung und Radkeller für Mountainbikes und Rennräder sowie andere Sportgeräte
  • 15 % Rabatt auf den Eintritt ins Thermal & Römerbad (mit Gästekarte)
  • 15 % Rabatt auf die Fahrten mit den Bergbahnen Bad Kleinkirchheim/St. Oswald für Kinder und Jugendliche
  • Indoor Kinder-Spaß-Land "Murmelland" im Hotel auf zwei Ebenen neuem Indoorfunpark und Rutsche, Ritterburg, Spielecke, Rutsche, Kletterwand u.v.m
  • Kinderbetreuung an 6 Tagen die Woche ab 3 Jahren im zweistöckigen Happy Club
  • Für Kinder: Spray Land - Wasserspaß für die ganze Familie, Bauernhoftiere rund ums Hotel mit Kühen, Murmeltieren, Ponys, Ziegen, Hängebauchschweinen und Alpakas. Ganzjähriger Zugang zum Minibauernhof, Kinderbetten und Kinderhochstühle
  • Gratis Eintritt in das Strandbad Sittlinger in Döbriach am Millstätter See

Termine und Preise

Temine Familien Suite "1001sassa" Familien Suite "Kombi Deluxe" Familien Suite "Kirchheim" Familien Suite "Murmelbau" Familien Suite "Maibrunn" Familien-Juniorsuite "Murmelbau" Juniorsuite "Zirbe" Juniorsuite "Edelstein Granat" Juniorsuite "Edelholz Kirsche" Juniorsuite "Panorama" Doppelzimmer "Harmony" Doppelzimmer "Zirbe Nockberge" Doppelzimmer "Kirchheim" Doppelzimmer "Nockberge" als Einzelzimmer Juniorsuite "Edelholz Kirsche" als Einzelzimmer Doppelzimmer "Harmony" als Einzelzimmer
25.05. - 03.06.2026 & 07.06. - 17.06.2026 & 21.06. - 17.06.2026 & 06.09. - 23.10.2026 1 bis 3 Tage € 227,- 1 bis 3 Tage € 216,- 1 bis 3 Tage € 203,- 1 bis 3 Tage € 198,- 1 bis 3 Tage € 183,- 1 bis 3 Tage € 175,- 1 bis 3 Tage € 168,- 1 bis 3 Tage € 168,- 1 bis 3 Tage € 147-, 1 bis 3 Tage € 157,- 1 bis 3 Tage € 160,- 1 bis 3 Tage € 159,- 1 bis 3 Tage € 142,- 1 bis 3 Tage € 174,- 1 bis 3 Tage € 161,- 1 bis 3 Tage € 184,-
5 bis 6 Tage € 220,- 5 bis 6 Tage € 208,- 5 bis 6 Tage € 196,- 5 bis 6 Tage € 192,- 5 bis 6 Tage € 177,- 5 bis 6 Tage € 169,- 5 bis 6 Tage € 162,- 5 bis 6 Tage € 162,- 5 bis 6 Tage € 142,- 5 bis 6 Tage € 151,- 5 bis 6 Tage € 155,- 5 bis 6 Tage € 153,- 5 bis 6 Tage € 137,- 5 bis 6 Tage € 168,- 5 bis 6 Tage € 156,- 5 bis 6 Tage € 178,-
ab 7 Tage € 196,- ab 7 Tage € 186,- ab 7 Tage € 175,- ab 7 Tage € 171,- ab 7 Tage € 158,- ab 7 Tage € 151,- ab 7 Tage € 145,- ab 7 Tage € 145,- ab 7 Tage € 127,- ab 7 Tage € 135,- ab 7 Tage € 138,- ab 7 Tage € 137,- ab 7 Tage € 122,- ab 7 Tage € 150,- ab 7 Tage € 139,- ab 7 Tage € 159,-
22.05. - 24.05.2026 & 04.06. - 08.06.2026 & 18.06. - 20.06.2026 & 28.06. - 04.07.2026 & 24.10. - 01.11.2026 1 bis 3 Tage € 243,- 1 bis 3 Tage € 232,- 1 bis 3 Tage € 220,- 1 bis 3 Tage € 214,- 1 bis 3 Tage € 204,- 1 bis 3 Tage € 194,- 1 bis 3 Tage € 185,- 1 bis 3 Tage € 185,- 1 bis 3 Tage € 156,- 1 bis 3 Tage € 170,- 1 bis 3 Tage € 176,- 1 bis 3 Tage € 174,- 1 bis 3 Tage € 151,- 1 bis 3 Tage € 192,- 1 bis 3 Tage € 171,- 1 bis 3 Tage € 202,-
5 bis 6 Tage € 236,- 5 bis 6 Tage € 226,- 5 bis 6 Tage € 214,- 5 bis 6 Tage € 208,- 5 bis 6 Tage € 198,- 5 bis 6 Tage € 189,- 5 bis 6 Tage € 180,- 5 bis 6 Tage € 180,- 5 bis 6 Tage € 152,- 5 bis 6 Tage € 166,- 5 bis 6 Tage € 167,- 5 bis 6 Tage € 169,- 5 bis 6 Tage € 147,- 5 bis 6 Tage € 187,- 5 bis 6 Tage € 167,- 5 bis 6 Tage € 197,-
ab 7 Tage € 211,- ab 7 Tage € 202,- ab 7 Tage € 191,- ab 7 Tage € 186,- ab 7 Tage € 177,- ab 7 Tage € 169,- ab 7 Tage € 161,- ab 7 Tage € 161,- ab 7 Tage € 136,- ab 7 Tage € 148,- ab 7 Tage € 153,- ab 7 Tage € 151,- ab 7 Tage € 131,- ab 7 Tage € 167,- ab 7 Tage € 149,- ab 7 Tage € 176,-
05.07. - 11.07.2026 & 23.08. - 05.09.2026 1 bis 3 Tage € 248,- 1 bis 3 Tage € 238,- 1 bis 3 Tage € 226,- 1 bis 3 Tage € 220,- 1 bis 3 Tage € 209,- 1 bis 3 Tage € 200,- 1 bis 3 Tage €190,- 1 bis 3 Tage € 190,- 1 bis 3 Tage € 162,- 1 bis 3 Tage € 176,- 1 bis 3 Tage € 182,- 1 bis 3 Tage € 180,- 1 bis 3 Tage € 157,- 1 bis 3 Tage € 197,- 1 bis 3 Tage € 180,- 1 bis 3 Tage € 209,-
5 bis 6 Tage € 242,- 5 bis 6 Tage € 232,- 5 bis 6 Tage € 220,- 5 bis 6 Tage € 215,- 5 bis 6 Tage € 203,- 5 bis 6 Tage € 194,- 5 bis 6 Tage € 185,- 5 bis 6 Tage € 185,- 5 bis 6 Tage € 158,- 5 bis 6 Tage € 172,- 5 bis 6 Tage € 177,- 5 bis 6 Tage € 175,- 5 bis 6 Tage € 153,- 5 bis 6 Tage € 192,- 5 bis 6 Tage € 175,- 5 bis 6 Tage € 203,-
ab 7 Tage € 214,- ab 7 Tage € 205,- ab 7 Tage € 195,- ab 7 Tage € 190,- ab 7 Tage € 180,- ab 7 Tage € 172,- ab 7 Tage € 164,- ab 7 Tage € 164,- ab 7 Tage € 140,- ab 7 Tage € 152,- ab 7 Tage € 157,- ab 7 Tage € 155,- ab 7 Tage € 135-, ab 7 Tage € 170,- ab 7 Tage € 155,- ab 7 Tage € 180,-
12.07. - 18.07.2026 & 16.08. - 22.08.2026 1 bis 3 Tage € 258,- 1 bis 3 Tage € 248,- 1 bis 3 Tage € 235,- 1 bis 3 Tage € 230,- 1 bis 3 Tage € 218,- 1 bis 3 Tage € 209,- 1 bis 3 Tage € 199,- 1 bis 3 Tage € 199,- 1 bis 3 Tage € 170,- 1 bis 3 Tage € 186,- 1 bis 3 Tage € 191,- 1 bis 3 Tage € 188,- 1 bis 3 Tage € 164,- 1 bis 3 Tage € 206,- 1 bis 3 Tage € 188,- 1 bis 3 Tage € 218,-
5 bis 6 Tage € 245,- 5 bis 6 Tage € 236,- 5 bis 6 Tage € 223,- 5 bis 6 Tage € 219,- 5 bis 6 Tage € 207,- 5 bis 6 Tage € 198,- 5 bis 6 Tage € 189,- 5 bis 6 Tage € 189,- 5 bis 6 Tage € 162,- 5 bis 6 Tage € 177,- 5 bis 6 Tage € 181,- 5 bis 6 Tage € 179,- 5 bis 6 Tage € 156,- 5 bis 6 Tage € 196,- 5 bis 6 Tage € 179,- 5 bis 6 Tage € 207,-
ab 7 Tage € 215,- ab 7 Tage € 207,- ab 7 Tage € 196,- ab 7 Tage € 192,- ab 7 Tage € 182,- ab 7 Tage € 174,- ab 7 Tage € 166,- ab 7 Tage € 166,- ab 7 Tage € 142,- ab 7 Tage € 155,- ab 7 Tage € 159,- ab 7 Tage € 157,- ab 7 Tage € 137,- ab 7 Tage € 172,- ab 7 Tage € 157,- ab 7 Tage € 182,-
19.07. - 15.08.2026 1 bis 3 Tage € 283,- 1 bis 3 Tage € 268,- 1 bis 3 Tage € 252,- 1 bis 3 Tage € 244,- 1 bis 3 Tage € 233,- 1 bis 3 Tage € 223,- 1 bis 3 Tage € 2140,- 1 bis 3 Tage € 214,- 1 bis 3 Tage € 185,- 1 bis 3 Tage € 198,- 1 bis 3 Tage € 205,- 1 bis 3 Tage € 202,- 1 bis 3 Tage € 179,- 1 bis 3 Tage € 222,- 1 bis 3 Tage € 204,- 1 bis 3 Tage € 236,-
5 bis 6 Tage € 269,- 5 bis 6 Tage € 254,- 5 bis 6 Tage € 239,- 5 bis 6 Tage € 231,- 5 bis 6 Tage € 221,- 5 bis 6 Tage € 212,- 5 bis 6 Tage € 203,- 5 bis 6 Tage € 203,- 5 bis 6 Tage € 176,- 5 bis 6 Tage € 188,- 5 bis 6 Tage € 195,- 5 bis 6 Tage € 192,- 5 bis 6 Tage € 170,- 5 bis 6 Tage € 211,- 5 bis 6 Tage € 194,- 5 bis 6 Tage € 225,-
ab 7 Tage € 236,- ab 7 Tage € 223,- ab 7 Tage € 210,- ab 7 Tage € 203,- ab 7 Tage € 194,- ab 7 Tage € 186,- ab 7 Tage € 178,- ab 7 Tage € 178,- ab 7 Tage € 154,- ab 7 Tage € 165,- ab 7 Tage € 171,- ab 7 Tage € 168,- ab 7 Tage € 154,- ab 7 Tage € 185,- ab 7 Tage € 170,- ab 7 Tage € 197,-
11.01 - 15.01.2026 & 18.01 - 22.01.2026 & 25.01 - 30.01.2026 & 01.03 - 05.03.2026 & 08.03 - 12.03.2026 & 15.03 - 27.03 1 bis 4 Tage € 256,- 1 bis 4 Tage € 246,- 1 bis 4 Tage € 232,- 1 bis 4 Tage € 224,- 1 bis 4 Tage € 214,- 1 bis 4 Tage € 204,- 1 bis 4 Tage € 195,- 1 bis 4 Tage € 195,- 1 bis 4 Tage € 178,- 1 bis 4 Tage € 180,- 1 bis 4 Tage € 188,- 1 bis 4 Tage € 184,- 1 bis 4 Tage € 164,-
5 bis 6 Tage € 246,- 5 bis 6 Tage € 236,- 5 bis 6 Tage € 223,- 5 bis 6 Tage € 215,- 5 bis 6 Tage € 205,- 5 bis 6 Tage € 196,- 5 bis 6 Tage € 187,- 5 bis 6 Tage € 187,- 5 bis 6 Tage € 171,- 5 bis 6 Tage € 173,- 5 bis 6 Tage € 180,- 5 bis 6 Tage € 177,- 5 bis 6 Tage € 157,-
ab 7 Tage € 228,- ab 7 Tage € 219,- ab 7 Tage € 206,- ab 7 Tage € 199,- ab 7 Tage € 190,- ab 7 Tage € 180,- ab 7 Tage € 172,- ab 7 Tage € 172,- ab 7 Tage € 157,- ab 7 Tage € 158,- ab 7 Tage € 165,- ab 7 Tage € 162,- ab 7 Tage € 144,-
07.01 - 10.01.2026 & 16.01 - 17.01.2026 & 23.01 - 24.01.2026 & 22.02 - 28.02.2026 & 06.03 - 07.03.2026 & 13.03 - 14.03.2026 & 28.03 - 05.04.2026 1 bis 4 Tage € 271,- 1 bis 4 Tage € 261,- 1 bis 4 Tage € 247,- 1 bis 4 Tage € 239,- 1 bis 4 Tage € 229,- 1 bis 4 Tage € 219,- 1 bis 4 Tage € 209,- 1 bis 4 Tage € 209,- 1 bis 4 Tage € 192,- 1 bis 4 Tage € 194,- 1 bis 4 Tage € 202,- 1 bis 4 Tage € 198,- 1 bis 4 Tage € 178,-
5 bis 6 Tage € 260,- 5 bis 6 Tage €251,- 5 bis 6 Tage € 237,- 5 bis 6 Tage € 230,- 5 bis 6 Tage € 220,- 5 bis 6 Tage € 210,- 5 bis 6 Tage € 201,- 5 bis 6 Tage € 201,- 5 bis 6 Tage € 185,- 5 bis 6 Tage € 186,- 5 bis 6 Tage € 194,- 5 bis 6 Tage € 190,- 5 bis 6 Tage € 171,-
ab 7 Tage € 242,- ab 7 Tage € 233,- ab 7 Tage € 220,- ab 7 Tage € 213,- ab 7 Tage € 204,- ab 7 Tage € 196,- ab 7 Tage € 185,- ab 7 Tage € 185,- ab 7 Tage € 170,- ab 7 Tage € 171,- ab 7 Tage € 178,- ab 7 Tage € 175,- ab 7 Tage € 157,-
08.02 - 13.02.2026 1 bis 4 Tage € 281,- 1 bis 4 Tage € 271,- 1 bis 4 Tage € 257,- 1 bis 4 Tage € 249,- 1 bis 4 Tage € 239,- 1 bis 4 Tage € 229,- 1 bis 4 Tage € 219,- 1 bis 4 Tage € 219,- 1 bis 4 Tage € 202,- 1 bis 4 Tage € 204,- 1 bis 4 Tage € 212,- 1 bis 4 Tage € 208,- 1 bis 4 Tage € 188,-
5 bis 6 Tage € 273,- 5 bis 6 Tage € 263,- 5 bis 6 Tage € 249,- 5 bis 6 Tage € 242,- 5 bis 6 Tage € 232,- 5 bis 6 Tage € 222,- 5 bis 6 Tage € 210,- 5 bis 6 Tage € 210,- 5 bis 6 Tage € 194,- 5 bis 6 Tage € 196,- 5 bis 6 Tage € 204,- 5 bis 6 Tage € 200,- 5 bis 6 Tage € 181,-
ab 7 Tage € 251,- ab 7 Tage € 242,- ab 7 Tage € 229,- ab 7 Tage € 222,- ab 7 Tage € 213,- ab 7 Tage € 204,- ab 7 Tage € 193,- ab 7 Tage € 193,- ab 7 Tage € 178,- ab 7 Tage € 180,- ab 7 Tage € 187,- ab 7 Tage € 184,- ab 7 Tage € 166,-
19.12 - 25.12.2025 & 31.01 - 07.02.2026 & 14.02 - 21.02.2026 1 bis 4 Tage € 311,- 1 bis 4 Tage € 303,- 1 bis 4 Tage € 287,- 1 bis 4 Tage € 279,- 1 bis 4 Tage € 267,- 1 bis 4 Tage € 259,- 1 bis 4 Tage € 251,- 1 bis 4 Tage € 251,- 1 bis 4 Tage € 229,- 1 bis 4 Tage € 243,- 1 bis 4 Tage € 245,- 1 bis 4 Tage € 237,- 1 bis 4 Tage € 213,-
5 bis 6 Tage € 302,- 5 bis 6 Tage € 292,- 5 bis 6 Tage € 279,- 5 bis 6 Tage € 271,- 5 bis 6 Tage € 259,- 5 bis 6 Tage € 251,- 5 bis 6 Tage € 244,- 5 bis 6 Tage € 244,- 5 bis 6 Tage € 222,- 5 bis 6 Tage € 236,- 5 bis 6 Tage € 238,- 5 bis 6 Tage € 230,- 5 bis 6 Tage € 207,-
ab 7 Tage € 275,- ab 7 Tage € 266,- ab 7 Tage € 254,- ab 7 Tage € 246,- ab 7 Tage € 236,- ab 7 Tage € 229,- ab 7 Tage € 224,- ab 7 Tage € 224,- ab 7 Tage € 202,- ab 7 Tage € 215,- ab 7 Tage € 219,- ab 7 Tage € 212,- ab 7 Tage € 188,-
26.12 - 06.01.2026 1 bis 4 Tage € 360,- 1 bis 4 Tage € 350,- 1 bis 4 Tage € 336,- 1 bis 4 Tage € 327,- 1 bis 4 Tage € 316,- 1 bis 4 Tage € 305,- 1 bis 4 Tage € 297,- 1 bis 4 Tage € 297,- 1 bis 4 Tage € 287,- 1 bis 4 Tage € 295,- 1 bis 4 Tage € 293,- 1 bis 4 Tage € 287,- 1 bis 4 Tage € 272,-
5 bis 6 Tage € 349,- 5 bis 6 Tage € 340,- 5 bis 6 Tage € 326,- 5 bis 6 Tage € 317,- 5 bis 6 Tage € 307,- 5 bis 6 Tage € 296,- 5 bis 6 Tage € 288,- 5 bis 6 Tage € 288,- 5 bis 6 Tage € 278,- 5 bis 6 Tage € 286,- 5 bis 6 Tage € 284,- 5 bis 6 Tage € 279,- 5 bis 6 Tage € 264,-
ab 7 Tage € 318,- ab 7 Tage € 309,- ab 7 Tage € 297,- ab 7 Tage € 289,- ab 7 Tage € 279,- ab 7 Tage € 269,- ab 7 Tage € 262,- ab 7 Tage € 262,- ab 7 Tage € 254,- ab 7 Tage € 261,- ab 7 Tage € 259,- ab 7 Tage € 254,- ab 7 Tage € 240,-

Doppelzimmer Kirchheim ca. 33 m² für 2 Personen

Doppelzimmer Kirchheim:

  • Vorraum mit Garderobe, besonderes Wohlfühlambiente durch duftendes Zirbenholz oder Edelstein Granat, komfortabel, licht-durchfluteter Wohn- und Schlafraum
  • Badezimmer mit Dusche und WC
  • teilweise Balkon - Süd- oder Panoramaseite (Nord)

Doppelzimmer zur Einzelnutzung Kirsche ca. 41 m² für 1 Person

Doppelzimmer zur Einzelnutzung Kirsche:

  • Geräumig mit Vorraum, Garderobe, gemütlicher Wohn- und Schlafraum
  • Begehbarer Schrankraum
  • Helles, sehr geräumiges Badezimmer mit Marmorwaschbecken, Badewanne und Dusche
  • Separates WC und Bidet
  • Großer Balkon mit Süd- oder Panoramaseite (Nord)

Familien-Juniorsuite Murmelbau ca. 36 m² für 2-4 Personen

Familien-Juniorsuite Murmelbau:

Vorraum mit Garderobe

  • Wohn-Schlafraum mit „Murmelbau“ Schlafnische mit Stockbetten, Balkon, Westseite
  • Helles Badezimmer mit großem Marmorwaschbecken, Dusche, separates WC

Nicht inkludiert

  • Nebenkosten (vor Ort zu bezahlen): Ortstaxe EUR 3,20 pro Person/Tag, ab 17 Jahren

Gut zu wissen

  • Preis pro Nacht und Person inklusive 3/4 Genusspension
  • Mindestnächtigung: 7 Nächte
  • Weitere Zimmerkategorien und Preise unter 7 Nächte auf Anfrage!

Reiseversicherung

Wir empfehlen Ihnen den Abschluss einer Hotel Storno Plus Versicherung der Europäischen Reiseversicherung.

Zahlungsmodalitäten & Reiseunterlagen

  • 30 % Anzahlung vom Reisepreis
  • Die Restzahlung ist bis spätestens 1 Woche vor Reiseantritt vorzunehmen

Stornobedingungen

Anbei unsere Stornobedingungen – HAUPTSAISON (20.12.-7.3.2026)

KOSTENLOSE Stornierung bis 60 Tage vor Anreise

Ab 60 Tage bis 30 Tage vor Reisebeginn – 30%

Ab 30 Tage bis 15 Tage vor Reisebeginn – 50%

Ab 14 Tage bis 4 Tage vor Reisebeginn – 80%

Ab 3 Tage vor Reisebeginn und bei Nichtanreise – 100 %

Anbei unsere Stornobedingungen – NEBENSAISON (01.03.2025 -19.12.2025)

KOSTENLOSE Stornierung bis 30 Tage vor Anreise

Ab 29 Tage bis 22 Tage vor Reisebeginn – 30%

Ab 21 Tage bis 15 Tage vor Reisebeginn – 50%

Ab 14 Tage bis 4 Tage vor Reisebeginn – 80%

Ab 3 Tage vor Reisebeginn und bei Nichtanreise – 100 %

Auf der Seite "Service" finden Sie noch wichtige Infos über unsere Servicepauschalen bei Buchung, Gesundheitsinfos und eine Reisecheckliste für Ihren Urlaub.
Die Ruefa GmbH prüft und aktualisiert ständig die Information auf ihren Webseiten. Trotz aller Sorgfalt können sich Daten inzwischen verändert haben. Eine Haftung oder Garantie für Aktualität, Richtigkeit oder Vollständigkeit der zur Verfügung gestellten Information ist daher ausgeschlossen.

Angebot Anfrage

Bitte geben Sie den Zeitraum vom frühesten Abreise- bis zum spätesten Rückreisedatum an.
Anrede
Die mit * gekennzeichneten Felder sind Pflichtfelder